Бұршақ тұқымдас өсімдіктердің морфологиялық ерекшеліктері мен тіршілік формаларының биологиялық маңызы

Авторлар

  • А. М. Шаймерданова Халықаралық қазақ-түрік университеті image/svg+xml Автор
  • Ә.Е. Сихымбаев Халықаралық қазақ-түрік университеті image/svg+xml Автор
  • Қ. Е. Мағзомов Халықаралық қазақ-түрік университеті image/svg+xml Автор https://orcid.org/0009-0009-5240-5134

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.19910837

Кілт сөздер:

Бұршақ тұқымдасы, азот фиксациясы, түйнек бактериялары, өсімдік ресурстары, агроэкожүйе, топырақ құнарлылығы

Аңдатпа

Бұршақ тұқымдасы өсімдіктері өсімдіктер дүниесіндегі кең таралған және шаруашылықта маңызды топтардың бірі болып табылады. Бұл өсімдіктер морфологиялық құрылысының ерекшеліктерімен, экологиялық бейімделгіштігімен және топырақ құнарлылығын арттырудағы рөлімен сипатталады. Бұршақ тұқымдас өсімдіктердің тамыр жүйесінде азотты фиксациялайтын түйнек бактериялары қалыптасып, атмосфералық азотты өсімдіктерге сіңімді күйге айналдырады. Осы қасиет олардың табиғи экожүйелер мен агроэкожүйелердегі маңызын арттырады. Зерттеу барысында бұршақ тұқымдас өсімдіктердің биологиялық ерекшеліктері, таралу аймақтары және шаруашылықтағы қолданылуы қарастырылды. Сонымен қатар олардың азықтық, экологиялық және биологиялық маңызы ғылыми деректер негізінде талданды. Нәтижесінде бұл өсімдіктердің табиғаттағы тұрақты экологиялық тепе-теңдікті сақтауда маңызды рөл атқаратыны анықталды.

Әдебиеттер тізімі

1. Taiz L., Zeiger E., Møller I.M., Murphy A. Plant Physiology and Development. – Sunderland: Sinauer Associates, 2015. – 761 p.

2. Judd W.S., Campbell C.S., Kellogg E.A., Stevens P.F. Plant Systematics: A Phylogenetic Approach. – Sunderland: Sinauer Associates, 2016. – 730 p.

3. Байтенов М.С. Қазақстанның жоғары сатыдағы өсімдіктері. – Алматы: Ғылым, 2003. – 456 б.

4. Рейвн П. Х., Эверт Р. Ф., Айкхорн С. Е. Современная ботаника. – Москва: Мир, 1990. – 856 с.

Жүктеулер

Жарияланды

30.04.2026

Журналдың саны

Нөмір 1 № 2 (2026): SANA LOGOS Республикалық ғылыми журнал

Бөлім

Жаратылыстану ғылымдары

Лицензия

Авторлық құқық (c) 2026 А.М. Шаймерданова, Ә.Е. Сихымбаев, Қ.Е. Мағзомов (Author)

Creative Commons лицензиясы

Бұл жұмыс Creative Commons атрибуты бойынша лицензияланған. 4.0 Халықаралық лицензия.

Мақалалар Creative Commons Attribution 4.0 International (CC BY 4.0) лицензиясы бойынша таратылады.

Дәйексөзді қалай келтіруге болады

Шаймерданова, А. М., Сихымбаев, Ә., & Мағзомов, Қ. Е. (2026). Бұршақ тұқымдас өсімдіктердің морфологиялық ерекшеліктері мен тіршілік формаларының биологиялық маңызы. SANA LOGOS – Республикалық ғылыми журнал, 1(2), 53-58. https://doi.org/10.5281/zenodo.19910837